thumb|300px|Stary Ratusz w Olsztynie na Rynku thumb|300px|Nowy Ratusz w Olsztynie, siedziba władz miasta od 1915 roku thumb|200px|Dom Burmistrza w Olsztynie (Rynek, nr 11) thumb|200px|Tablica upamiętniająca Jana z Łajs, w arkadach tzw. Domu Burmistrza. Na tablicy znajduje się błąd, ponieważ „założycielem Olsztyna” nie był Jan, lecz kapituła warmińska. Lista sołtysów, burmistrzów i prezydentów Olsztyna od 1353 roku:
Okres Warmii Od założenia miasta w 1353 roku do zaboru pruskiego i sekularyzacji Warmii w roku 1772 miasto Olsztyn podlegało kapitule warmińskiej z siedzibą we Fromborku. Kapituła, która składała się z kilkunastu kanoników, w tym pięciu prałatów, była de facto właścicielem miasta oraz całego komornictwa olsztyńskiego.
Początkowo panowie kapitulni ustanowili w Olsztynie sołtysa, którego urząd był dziedziczny. Sprawował on władze administracyjną, niższą władzę sądowniczą oraz kontrolował radę miejską. W roku 1500 rada miasta wykupiła urząd sołtysa i zaczęła sama wybierać burmistrza, którego wybór jednak zatwierdzała kapituła. Burmistrz pełnił taką samą rolę, jak wcześniej sołtys, ale jego urząd nie był dziedziczny.
Nazwiska i lata sprawowania urzędu przez włodarzy z okresu Warmii są jednak mało znane.