Jan Egzarcha – średniowieczny pisarz bułgarski, jeden z najważniejszych przedstawicieli presławskiej szkoły piśmienniczej w przełomu IX i X wieku. Jego prace (Heksaemeron i in.) zapoczątkowały filozofię bułgarską.

Informacje na temat jego życia są bardzo skąpe. Przypuszcza się, iż otrzymał staranne wykształcenie w jakiejś szkole bizantyjskiej, na co wskazuje doskonała znajomość języka greckiego oraz (prawdopodobnie) także hebrajskiego. Istnieją także przypuszczenia, iż przebywał w Konstantynopolu wraz z późniejszym carem Symeonem. Był blisko związany z dworem władców bułgarskich. Miał doskonałą orientację w księgach Pisma Świętego, dziełach Ojców Kościoła oraz filozofów starożytnej Grecji.

Działalność literacka Jana Egzarchy obejmuje głównie przekłady autorów bizantyjskich, a także dzieła oryginalne i kompilacje. Do najbardziej znaczących dla dziejów literatury bułgarskiej tekstów należy przekład tzw. Sześciodniewu. Jest to wersja bizantyjskich opowieści o sześciu dniach stworzenia świata (Heksahemeron), uzupełniona o informacje przyrodnicze, filozoficzne i geograficzne, zaczerpnięte z dzieł wielu pisarzy antycznych i wczesnośredniowiecznych (m.in. Bazylego Wielkiego, Kosmasa Indikopleustesa, Arystotelesa i Jana Chryzostoma). Tekst, poświęcony Symeonowi, zawiera także oryginalne informacje autorstwa Jana Egzarchy, m.in.