Józef Mianowski (ur. 6 stycznia 1804 w parafii Śmiła w powiecie humańskim na Ukrainie, zm. 6 stycznia 1879 w Senigalli we Włoszech) – polski lekarz, działacz społeczny, rzeczywisty radca stanu. W latach 1862–1869 rektor warszawskiej Szkoły Głównej. Swoją uczynnością zyskał sobie sympatię i miłość polskich studentów. Jego imieniem nazwano powołaną w roku 1881 fundację Kasa im. Józefa Mianowskiego, reaktywowaną w 1991 roku, wspierającą pobyty obcokrajowców w Polsce prowadzących badania naukowe (głównie z krajów Europy Środkowej i Wschodniej).
Życiorys W młodości uczęszczał do szkoły bazyliańskiej w Humaniu, gdzie zaprzyjaźnił się z Sewerynem Goszczyńskim, późniejszym poetą romantycznym i belwederczykiem. Po ukończeniu w 1827 roku studiów medycznych na Cesarskim Uniwersytecie Wileńskim pracował jako asystent Jędrzeja Śniadeckiego w klinice chorób wewnętrznych. Przyjaźnił się z Juliuszem Słowackim. W 1831 roku ożenił się z Aleksandrą, córką profesora Bécu, która zmarła rok później podczas pierwszego porodu.