Spinel (spinel właściwy) – minerał z gromady tlenków, zaliczany do grupy spineli. Należy do grupy minerałów rzadkich. Pod względem chemicznym jest to podwójny tlenek magnezu i glinu.

Nazwany w 1779 roku przez Jeana Demeste od łacińskiego spinella = „mały cierń”, nawiązując do jego ostrych ośmiościennych kryształów.

Właściwości Wykształcenie Spinel tworzy kryształy izometryczne, zwykle w formie ośmiościanów lub rzadziej, dwunastościanów rombowych. Kryształy te często wykazują zbliźniaczenia zgodne z tzw. prawem spinelowym względem ściany {111}. Występują najczęściej jako wrosłe kryształy o zbliźniaczonej budowie, a ich krawędzie mogą być lekko zaokrąglone. Rzadziej spotyka się spinel w postaci skupień ziarnistych lub masywnych. W aluwiach najczęściej w formie obtoczonych ziaren. Ma stosunkowo niską dyspersję oraz nie wykazuje dwójłomości.

Jest kruchy, nieprzezroczysty, przezroczysty albo przeświecający. Nie rozpuszcza się w kwasach oraz jest nietopliwy. Nie topi się w płomieniu dmuchawki. Rozpuszcza się w stopionym pirosiarczanie potasu.

Niekiedy wykazuje asteryzm tzw. spinel gwiaździsty, a sporadycznie efekt kociego oka.Teoretycznie zawiera 28,2% MgO i 71,8% .