Jako organ założycielski SPZOZ, jednostka samorządu terytorialnego: tworzy, przekształca i likwiduje SPZOZ (w drodze uchwały), nadaje statut SPZOZ, nawiązuje z kierownikiem zakładu stosunek pracy, deleguje przedstawiciela do rady społecznej zakładu, udziela zakładowi dotacji na zadania określone w dziale V ustawy o działalności leczniczej, sprawuje nadzór nad prowadzonymi przez siebie zakładami opieki zdrowotnej (zgodnie z rozporządzeniem z dnia 18 listopada 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad sprawowania nadzoru nad samodzielnymi publicznymi zakładami opieki zdrowotnej i nad jednostkami transportu sanitarnego).
Pozostałe zadania jednostek samorządu terytorialnego w zakresie opieki zdrowotnej: Samorząd województwa: tworzy i utrzymuje wojewódzki ośrodek (lub ośrodki) medycyny pracy, co wynika z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy oraz finansuje działalność profilaktyczną wynikającą z programów prozdrowotnych dotyczących zapobiegania i zwalczania określonych chorób oraz programów promocji zdrowia w zakresie medycyny pracy (art. 21 ust.