Wyjątki w budowie Ekspozycja wielotematyczna – zawierająca więcej niż dwa tematy. Ekspozycja orkiestry i solisty zawierające inne tematy (np. w I części Sinfonii concertante Es-dur KV 364 Wolfganga Amadeusa Mozarta). Pominięcie przetworzenia (np. w I części Serenady C-dur na orkiestrę smyczkową op. 48 Piotra Czajkowskiego). Repryza pozorna – wprowadzenie wewnątrz przetworzenia wejścia tematu pierwszego w sposób sugerujący rozpoczęcie repryzy, jednak bez kontynuacji w postaci kolejnych faz (np. w III części I Koncertu fortepianowego e-moll op. 11 Fryderyka Chopina). Repryza odwrócona (wsteczna, przestawna) – rozpoczęcie repryzy od późniejszej chronologicznie fazy, np. od drugiego tematu, a nie od pierwszego, który jednak zostaje przytoczony w dalszym ciągu formy. Finał – odcinek następujący po repryzie, najczęściej mający postać drugiego, krótszego przetworzenia (np. w III części Sonaty fortepianowej cis-moll op. 27 nr 2 Ludwiga van Beethovena. Czasem kadencja wirtuozowska zostaje umieszczona właśnie w finale lub bezpośrednio przed nim.
Źródła/Bibliografia Mała encyklopedia muzyki, Stefan Śledziński (red. naczelny), PWN, Warszawa 1981, , hasła: allegro sonatowe, sonatowa forma
Kategoria:Formy muzyczne