stanu trzeciego (mieszkańcy miast i wolni chłopi) oraz współdziałania królów z dynastii Kapetyngów, a później Walezjuszów z tymi stanami w procesie jednoczenia ziem francuskich.
Aby powstanie monarchii stanowej było możliwe, musiało dojść do przezwyciężenia rozdrobnienia feudalnego (w Polsce zwanego rozbiciem dzielnicowym) i uzyskania przez króla nadrzędnej pozycji nad pozostałymi władcami terytorialnymi. Za początek okresu francuskiej monarchii stanowej uznaje się rok 1302, kiedy Stany Generalne zostały zwołane po raz pierwszy przez króla Filipa IV. Okres ten trwał do roku 1484. Od 1484 znacznie ograniczono rolę Stanów Generalnych, a zaczęto posługiwać się częściej Zgromadzeniem Notabli. W skład tego ostatniego wchodziły zasadniczo tylko osoby zaproszone przez monarchę.
W aparacie państwowym, wcześniej zdominowanym przez rycerstwo jako królewskich wasali, wzrosło znaczenie wykształconych na uczelniach wyższych (w szczególności w znajomości prawa rzymskiego) przedstawicieli drobnej szlachty i miejskiego patrycjatu – legistów. Oni też na bazie prawa rzymskiego opracowali nowe koncepcje prawnoustrojowe kształtującej się monarchii stanowej, które zastąpiły wcześniejsze zasady monarchii patrymonialnej, a także przyczyniły się do zjednoczenia państwa.