Günter Grass w drugim rozdziale powieści Turbot (Der Butt) z 1977 roku (polskie wydanie 1995, Gdańsk), zatytułowanym W drugim miesiącu, przedstawił charakterystyczne momenty z życia Doroty Swarze-panny i Doroty Slichting-mężatki w jednej osobie. Autor-narrator przyjął na siebie rolę męża Doroty, Albrechta Slichtinga, i przeniósł się ze współczesności do „rozkwitłego gotyku”, by w sposób niekorzystny dla Doroty z Mątowów zilustrować historię ich trudnego związku. Dorota nie jest dla Grassa reprezentantką świętości, lecz ekstrawagancji. Nie jest też ani dobrą żoną, ani matką, ani sąsiadką. Autor Turbota dostrzega jednak w przyszłej świętej (błogosławionej) przykład niedojrzałego jeszcze, lecz dramatycznego feministycznego sprzeciwu na miarę gotyku z końca XIV wieku, odważnego buntu kobiety przeciwko zastanemu porządkowi patriarchalnemu i przeciwko człowiekowi, za którego musiała wyjść za mąż bez miłości, bez wzajemności, by rodzić mu przez ponad dziesięć lat regularnie potomków: pięciu chłopców i cztery dziewczynki. Dorota z Mątowów stała się, jak uważa Grass, ofiarą swoich fanatycznych dążeń i spotkała ją ostatecznie śmierć. Mogła umrzeć wcześniej, na stosie, jako czarownica, mogła też umrzeć później, zostawszy za sprawą opata Jana z Kwidzyna, biskupów pomezańskich i najwyższych dostojników krzyżackich kandydatką na ołtarze.
Źródło i licencja
Fragment artykułu Wikipedia — Dorota z Mątowów · historia autorów.
Tekst: CC BY-SA 4.0. Wydzielono fragment z dłuższego artykułu.