Deneb (Alfa Cygni, α Cyg) – najjaśniejsza gwiazda w konstelacji Łabędzia, odległa o około 2600 lat świetlnych od Słońca.
Nazwa mały|lewo|Położenie Deneba w gwiazdozbiorze Łabędzia Nazwa gwiazdy pochodzi od arabskiego słowa , które oznacza ogon. Całe wyrażenie brzmi , czyli „ogon kury”, od starszej nazwy Łabędzia. Wywodząca się od niego nazwa Denebadigege była używana w Tablicach alfonsyńskich, występowały też warianty np. Deneb Adige i Denebedigege. Inna nazwa Arided pochodzi od wyrażenia , innej nazwy konstelacji o niepewnym znaczeniu.
Nazwami podobnymi do „Deneb” określano także inne gwiazdy w ogonach wyobrażonych na niebie wizerunków zwierząt. Międzynarodowa Unia Astronomiczna formalnie zatwierdziła nazwę Deneb dla określenia najjaśniejszej gwiazdy Łabędzia, a także: Deneb Algedi dla najjaśniejszej gwiazdy Koziorożca, Denebola dla drugiej co do jasności gwiazdy Lwa i Aldhanab dla gwiazdy w Żurawiu.
Chińczycy widzieli w gwiazdach Łabędzia most lub przeprawę przez „niebiańską rzekę” Drogi Mlecznej. Wyrażenie oznacza „niebiańską przeprawę”, natomiast Deneb to „czwarta gwiazda niebiańskiej przeprawy”, .
Charakterystyka obserwacyjna W północnych szerokościach geograficznych Deneb nigdy nie zachodzi. Razem z innymi jasnymi gwiazdami – Wegą i Altairem – tworzy charakterystyczny asteryzm, tzw.