Cruzada – idea globalnej, antykomunistycznej krucjaty powstała w 1936 roku w Hiszpanii. Jej inicjatorem był gen. Francisco Franco. Wojna religijna miała odrodzić moralnie i gospodarczo Hiszpanię, tkwiącą od stu lat w głębokim kryzysie oraz przywrócić jej pozycję w świecie, jaką miała w XVI wieku.

"Dnia l października 1936 roku, podczas uroczystości przejęcia władzy, Franco stwierdził, iż zamierza przywrócić Hiszpanii jej dawną wielkość. Wydaje się jednak wątpliwe, aby wówczas miał już przygotowany plan działania i wiedział jak wykorzystać swoją władzę. Jego wypowiedzi publiczne z lipca i sierpnia tego roku, poza definicją rebelii jako "ruchu narodowego", czy wręcz "krucjaty" przeciwko komunizmowi, nie zawierały konkretnych wskazówek politycznych Lidia Mularska-Andziak Franco, Wydawnictwo Puls, Londyn 1994, strona 65.."

Ideę cruzada poparł w imieniu hiszpańskiego Kościoła biskup Salamanki Enrique Pla y Deniel 2 października 1936 roku w liście pasterskim, który określał wojnę jako "krucjatę w obronie wiary, ojczyzny i cywilizacji".