Kontrkultura (z „przeciw” + kultura) – określa heterogeniczną formację społeczno-kulturową, która wyraża sprzeciw wobec zastanej kultury poprzez filozofię, sztukę i najróżniejsze działania rewolucyjne, oferując w zamian serię alternatywnych sposobów organizacji społeczeństwa i wizji życia ludzkiego.
Geneza i definicja pojęcia Pierwszym znanym człowiekiem, który użył słowa „kontrkultura”, był Theodore Roszak, Amerykanin, twórca ‘głębokiej ekologii’ (deep ecology), krytyk społeczny, znany także z działalności pisarskiej.
W 1969 roku, u schyłku zrywu rewolucji społecznej w Stanach Zjednoczonych, opublikował on książkę The Making of a Counter Culture, w której napisał, iż kontrkultura jest: (…) całkowicie niezdyscyplinowana jako ruch. Przypomina ona bardziej średniowieczną krucjatę, procesję o wielu odcieniach w ciągłym ruchu, która nabywa i traci członków w trakcie swojego marszu.
Od samego początku kontrkultura była wiec postrzegana przez socjologów i antropologów kultury jako formacja heterogeniczna i nie hierarchiczna o niskim stopniu organizacji.