Morfologia thumb|Dziewięciornik błotny thumb|Salacia fruticosa Pokrój Grupa bazalna, obejmująca rodzaje Parnassia i Lepuropetalon, to rośliny zielne, podczas gdy reszta rodziny to niemal wyłącznie drzewa, krzewy i pnącza, w tym też cierniste. Liście Skrętoległe lub naprzeciwległe (czasem zróżnicowane w obrębie jednego rodzaju), rzadko okółkowe. Zwykle ogonkowe, całobrzegie lub piłkowane, pojedyncze, często skórzaste i trwałe. Przylistki drobne lub nieobecne, szybko odpadające. Czasem liście silnie zredukowane, np. w rodzaju Psammomoya reprezentowane są tylko przez katafile. Kwiaty W grupie bazalnej kwiaty pojedyncze lub w wierzchotce jednoramiennej. Pojedyncze i dość duże kwiaty Parnassia uznawane są za pierwsze kwiaty zredukowanej wierzchotki. W grupie tej kwiaty są obupłciowe, promieniste i 5-krotne. Działek kielicha jest 5, zachodzących na siebie, u nasady są one zrośnięte. Płatków korony jest 5 (u Lepuropetalon brak), są one wolne, od drobnych rozmiarów do całkiem okazałych, całobrzegie, ząbkowane lub frędzlowate na brzegu, barwy białej lub kremowej. Pręcików jest 5, tyle samo prątniczków, przy których wykształcają się miodniki.