thumb|Pomnik Electio Viritim na Woli w Warszawie Elekcja viritim (łac. electio viritim - wybór osobisty, viritim dosł. mężami) – elekcja, która oznaczała osobisty udział całej szlachty w wyborze króla.
Historia Już król Zygmunt I Stary wydał dwa statuty w latach 1530 i 1538, określające zasadę wyboru monarchy, gdzie ustanowił raz na zawsze elekcję viritim. Na elekcję mógł przybyć każdy, kto by chciał (unusquisque qui vellet), a elekcja miała być wolna (electio Regis libera)Wacław Sobieski, Trybun ludu szlacheckiego, Warszawa 1978, s. 60..
Idea elekcji viritim została zaproponowana przez Piotra Zborowskiego. Szybko zdobyła poparcie szlachty, w tym (po początkowych oporach) Jana Zamoyskiego, który stał się jej gorącym zwolennikiemSławomir Leśniewski (2008). Jan Zamoyski - hetman i polityk (in Polish). Bellona. s.23-28.
Ta forma elekcji została ostatecznie ustalona przez obradujących na pierwszym sejmie konwokacyjnym zwołanym na 6 stycznia 1573 roku. Pierwsza tego typu wolna elekcja odbyła się 11 maja 1573 roku, wówczas został wybrany pochodzący z Francji książę Henryk Walezy. Miało to miejsce we wsi Kamion pod Warszawą.