thumb|Hiawatha (Augustus Saint-Gaudens) Hiawatha (także znany jako Ayenwatha lub Ha-yo-went'-ha w języku onondaskim) – żyjący (według różnych przekazów) w XII, XV lub XVI wieku wódz irokeski, według ustnych przekazów irokeskich uczeń Wielkiego Rozjemcy Deganewidy, założyciela Ligi Pięciu Narodów.
Wraz z Deganewidą miał rozpalić Wieczny Płomień, wokół którego zbierała się Wielka Rada Konfederacji Pięciu Narodów.
Biografia i mit Hiawatha urodził się albo jako Mohawk, albo jako Onondaga w północnej części dzisiejszego stanu Nowy Jork. O jego wczesnych latach wiadomo bardzo niewiele. Według legendy ożenił się z córką wodza i został bardzo wpływowym „medicine man” lub czarodziejem słynnym ze swoich oratorskich zdolnościBree Burns. Sitting Bull and Other Legendary Native American Chiefs, str.10. W tym czasie (koniec drugiej połowy XVI wieku) plemiona irokeskie nieustannie walczyły między sobą. Hiawatha pomógł w zorganizowaniu pięciu krańcowo wrogich plemion irokeskich i wojowniczych plemion irokeskich, które były przy tym najbardziej zaawansowanymi społecznie grupami Indian na północ od Meksyku, w bardzo zaawansowaną polityczną ligę, zjednoczoną dzięki systemowi praw. Liga ta stała się znana pod nazwą Pięciu Narodów. Zapoczątkował tym samym długi okres spokoju, który został nazwany „Wielkim Pokojem”Bree Burns.