Hiperkalcemia – stan podwyższonego poziomu wapnia w surowicy krwi. W zależności od źródeł za górną granicę normy stężenia wapnia całkowitego w surowicy uznaje się 2,6 mmol/l (10,5 mg/dl) bądź 2,75 mmol/l (11 mg/dl) lub stężenia wapnia zjonizowanego powyżej 1,25 mmol/l (5,0 mg/dl). Umiarkowana hiperkalcemia (<3,0 mmol/l; <12,0 mg/dl) przebiega zazwyczaj bez żadnych objawów, w ciężkiej lub gwałtownie narastającej hiperkalcemii może dojść do przełomu hiperkalcemicznego.
Około 70% przypadków wywołanych jest nowotworem, a 20% pierwotną nadczynnością przytarczyc. Mechanizm powstawania najczęściej polega na mobilizacji wapnia wbudowanego w kościec. Hiperkalcemia wywołuje w EKG charakterystyczne zmiany - wydłużenie odstępu PQ i skrócenie odstępu QT.
Objawy Charakterystyczne symptomy hiperkalcemii nazywane są zespołem hiperkalcemicznym. Należą do nich:
Ze strony układu moczowego hiperkalciuria wielomocz na skutek obniżenia wrażliwości receptorów w cewkach nerkowych na wazopresynę wapnica nerek (nefrokalcynoza) kamica nerkowa powodująca napady kolki nerkowej