Z nich największą popularność uzyskał Kirgiz, który idealnie trafiał w gusta ówczesnych odbiorców, oferując orientalny kostium, apologię wolności, dychotomię miłości i zemsty. Była to ostatnia w literaturze polskiej manifestacja klasycznej powieści poetyckiej, zbudowana na bajronicznym modelu zemsty. W utworze można odnaleźć nawiązania do mickiewiczowskich Sonetów krymskich, Marii Malczewskiego, a także – Puszkina czy Lermontowa. Wolność w Kirgizie ma wymiar nie tylko jednostkowy, ale jest alegorią każdej wolności i protestem przeciw jej dławieniu. Utwór przełożyli na język niemiecki Adolf Bahn (wyd. 1855), Albert Weiss (wyd. 1858) i Sigmund Ludomir (wyd. 1888), na rosyjski (wyd. 1910) oraz na angielski Christina Pawlowski i Edward Pawlowski (wyd. 1990).
Jego wiersz Powrót wiosny opracował na głos z fortepianem Stanisław Moniuszko.
Opracowania naukowe
Literatura piękna (pierwsze wydania)
Inne
Przypisy