Doktryna asocjacji Asocjacja, czyli uczenie odbywa się za pomocą dwóch praw (association by and repetition): prawo bezpośredniego sąsiedztwa, stykania się podmiotu poznającego z przedmiotem poznania (contiguity). Hartley twierdził, że w wyjaśniając procesy poznawcze (uczenie itp.) należy uwzględnić: pamięć, rozumowanie, emocje oraz zależne i niezależne reakcje (działania). Wszystkie te czynniki występują bezpośrednio razem. prawa powtarzania (repetition), jest to twierdzenie głoszące: jeśli dwie myśli – pojęcia występują często i wspólnie, tym samym będą chętniej przyswojone.

Popierał idee człowieka jako pustej tablicy (blank state), jak tabula rasa u Johna Locke’a. Jak Locke twierdził, że umysł ludzki jest czystą tablicą, jest zależny do uzyskiwanych wrażeń zmysłowych od otoczenia itd. Natomiast świadomość jest istotą powstałą ze zbioru prostych wrażeń. Dzięki takiemu podejściu fenomen pamięci i zjawisko emocji stawały się łatwiejsze do wytłumaczenia i zrozumienia. Owe fenomeny (zdaniem Hartleya) opierały się na zasadach graniczenia, synchronizacji oraz kolejności (uporządkowania zdarzeń). Czyli na naczelnych prawach asocjacji.