Geneza Geopolityka wyrosła z XIX-wiecznej geografii niemieckiej, ale pytania o jej stricte geopolityczny charakter stawiano już w starożytności. W V w. p.n.e. Herodot z Halikarnasu w swoim dziele „Ιστορίαι” („Dzieje") rozwinął metodę analizy geograficznych warunków rywalizacji o terytoria i ocen, ich potencjału obronnego w kontekście wojen Greków z Persami. Trzy wieki później Polibiusz z Megalopolis w pracy pod identycznym tytułem zawarł m.in. wyjaśnienie przyczyn wzrostu potęgi Rzymu i analizy geopolityczne wielu miejsc o strategicznym znaczeniu (m.in. Bizancjum). Zachował się tylko niewielki fragment 40-tomowej pracy, ale była ona szeroko wykorzystywana przez największego geopolitycznego pisarza starożytności - Strabona z Amazei, który w 21 r. n.e. wydał „Γεωγραφικά ύπομνήματα" („Geograficzne zapiski") obejmujące 17 tomów poświęconych poszczególnym prowincjom Imperium Rzymskiego. Są one określane jako najstarszy podręcznik zarządzania państwem. Dotyczyły one wpływu geograficznych uwarunkowań na funkcjonowanie państwa oraz na decyzje podejmowane przez władców i ówczesnych przedsiębiorców. Dzieło to poświęcone jest de facto zmianom politycznej struktury ekumeny, spowodowanym przez warunki komunikacyjne, obecność zasobów, czynniki etniczne, społeczne i ekonomiczne.