Przytacza się w tym kontekście argumenty o niewielkiej szkodliwości jadu tarantuli włoskiej i nieadekwatności symptomów obserwowanych u tarantystów, nieuzasadnionej medycznie formie leczenia muzyką, a także corocznej powtarzalności praktyk tarantystycznychE. De Martino, dz. cyt., s. 61-74, 316-317.K. Winiarska-Ścisłowicz, dz. cyt., s. 53..
W analizie zjawiska kulturowego, jakim jest tarantyzm zwraca się obecnie uwagę na możliwość rozładowania krytycznych stanów psychicznych tarantystów (zmęczenie ciężką pracą, konflikty okresu dojrzewania, utrata kogoś bliskiego). Dla osób dotkniętych melancholią, z mentalnymi zaburzeniami, depresją, neurotyków rytuał stawał się sposobem na przekroczenie skostniałych norm społecznychJ. F. Russel, dz. cyt., s. 409-410.K. Winiarska-Ścisłowicz, dz. cyt., s. 51.. Byłaby to więc swego rodzaju forma terapii traum (muzykoterapia).
Geneza rytuału Geneza zjawiska nie została przez badaczy ściśle ustalona. Wskazywano m.in. na pokrewieństwa z afrykańskimi rytuałami i ich wpływem na kulturę zachodniego wybrzeża Morza ŚródziemnegoE. De Martino, dz. cyt., s. 210-219.. Szukano także jego związków ze starogreckimi kultami orgiastycznymi, w których czczono boga Dionizosa.