Na początku XX wieku ruszyła kampania przeciw zbrodniom popełnianym w Kongu. Jej kluczową postacią był Edmund Dene Morel, brytyjski publicysta i polityk.

W 1904 brytyjski konsul w Bomie, Roger Casement, opublikował szczegółowy raport, opisujący zbrodnie administracji kolonialnej. Wywołało to mocne reakcje w Wielkiej Brytanii, do kampanii przyłączyli się m.in. znani pisarze: Joseph Conrad (w opowiadaniu Jądro ciemności), Mark Twain czy Arthur Conan Doyle. Pod wpływem raportu i kampanii potępiającej zbrodnie w 1905 roku król Leopold zdecydował się stworzyć niezależną komisję, która miała zbadać sprawę. Król sądził, że komisja ukryje zbrodnie. Stało się jednak inaczej, komisja opublikowała szczegółowy raport, potępiający system panujący w Kongu. Pod jego wpływem i pod presją międzynarodowej opinii publicznej król zdecydował się oddać swoje terytorium państwu belgijskiemu, oficjalnie nastąpiło to 15 listopada 1908 roku. Przed przekazaniem władzy król zarządził zniszczenie archiwów administracji Wolnego Państwa Konga.