Programy te działają na komputerze, przekazując wyświetlane informacje za pomocą głosu (synteza mowy) lub alfabetu Braille'a (monitor brajlowski) a w niektórych przypadkach w połączeniu z funkcją powiększania dla użytkowników słabowidzących.
Dostępne są różne aplikacje i platformy, różniące się ceną i zestawem funkcji. Niektóre przykładowe czytniki ekranowe to , i Microsoft Narrator.
Czytniki ekranowe mogą polegać na narzędziach syntezy mowy. Aby korzystać z narzędzi do syntezy mowy, dokumenty muszą być w formie elektronicznej. Jednak ludzie zwykle sięgają po papierowe dokumenty zeskanowane do komputera, które mogą nie być rozpoznawane przez oprogramowanie do syntezy mowy. Aby rozwiązać ten problem, ludzie często używają technologii optycznego rozpoznawania znaków w połączeniu z oprogramowaniem do syntezy mowy. mały|Josef Tal korzystający ze stacjonarnej lupy elektronicznej