İznik (, ) – miasto w północno-zachodniej Turcji, w ilu Bursa, na północno-zachodnim krańcu półwyspu Azja Mniejsza. W starożytności i średniowieczu Nicea w Bitynii.
Odbyły się w nim dwa sobory (w roku 325 i 787). Po opanowaniu Konstantynopola przez krzyżowców i utworzeniu na ziemiach bizantyńskich Cesarstwa Łacińskiego w roku 1204, Nicea stała się stolicą Cesarstwa Nicejskiego i ośrodkiem odrodzenia Cesarstwa Bizantyńskiego. Miasto zostało zdobyte przez Turków w roku 1331 i wcielone do Imperium Osmańskiego.
Miasto leży w kotlinie, na wschodnim wybrzeżu dużego jeziora İznik Gölü, przepływa przez nie ciek Kiran. W bezpośrednim podłożu są rzeczne lub jeziorne piaski, żwiry i iły wieku neogeńskiego i czwartorzędowego. Położone jest w strefie dużej aktywności tektonicznej, tuż koło dużego uskoku, w związku z czym trzęsienia ziemi są tu liczne i kilkakrotnie w dziejach niszczyły miasto.
Historia Najstarsze ślady stałego osadnictwa datują się na początek V tysiąclecie p.n.e. Z zapisów historycznych najstarsze wzmianki o osadzie pochodzą z przełomu VI i V wieku p.n.e. Ok. 320 r. p.n.e. założono tu miasto z inicjatywy Antygona I, w 301 r. p.n.e. otrzymało ono nazwę Nicea.