Strony, w drodze ugody, mogły zmniejszyć kwotę kary ustalonej przez prawo.

W Polsce główszczyzna istniała dłużej niż w innych państwach. Przyczyną tego była słaba pozycja władzy centralnej, oraz przywileje dla szlachty, jakie niósł system kar kompozycyjnych – w razie zabójstwa chłopa lub mieszczanina przez szlachcica płacił on tylko główszczyznę. Ten stan rzeczy był poddany krytyce już od XVI w. – w prawie miejskim czynił to J. Cerasinus Kristein, a w prawie ziemskim Andrzej Frycz Modrzewski.

Zgodnie z artykułem 1 rozdziału 12 III Statutu Litewskiego z 1588 szlachcic za rozmyślne zabójstwo plebejusza karany był śmiercią, wyrok taki mógł zapaść tylko po spełnieniu określonych tamże warunków (m.in. potwierdzenie oskarżenia przez przynajmniej 6 świadków, w tym 2 ze stanu szlacheckiego), przy uwzględnieniu rozmaitych okoliczności łagodzących groziła jedynie kara pieniężnaStatut z 1588 w edycji z roku 1744, Artykuł 1 rozdziału 12 (fotokopia str. 371 i następnej).. W 1768 Prawa kardynalne w artykule XXVolumina Legum t.7 s.280n rozszerzyły ten artykuł