thumb|Sztandar ziemi chełmskiej z okresu bitwy pod Grunwaldem thumb|250px|Województwa ruskie i bełskie na tle współczesnego podziału administracyjnego Polski. Widoczne enklawy ziemi chełmskiej: hrubieszowsko-kryłowska i wokół wsi Dub mały|Ziemia chełmska i inne krainy historyczne Polski na tle współczesnych granic administracyjnych Ziemia chełmska – w okresie I Rzeczypospolitej jednostka administracyjna Królestwa Polskiego, wchodząca w skład województwa ruskiego. Ziemia chełmska posiadała status szczególny, zbliżony do województwa, dlatego w niektórych źródłach (w tym kartograficznych) określana jest jako palatinatus chelmensis („województwo chełmskie”). Przejawem autonomii ziemi chełmskiej była pozycja sejmiku chełmskiego, który obradował w terminach sejmików wojewódzkich i delegował posłów ziemskich bezpośrednio na sejm walny bez konsultacji z sejmikiem generalnym województwa ruskiego. Odrębość ziemi podkreślała własna organizacja kościelna w postaci prawosławnej (a następnie unickiej) i katolickiej diecezji chełmskiej.
thumb|Ziemia chełmska (Palatinatus chelmensis) na mapie „Nova tabula Regni Poloniae” (przed 1680 r.)