Warunkowe umorzenie postępowania – instytucja polegająca na warunkowym wstrzymaniu reakcji karnej na przestępstwo.

Jest warunkowym (na próbę) zwolnieniem od ponoszenia przez sprawcę kary. Oznacza w istocie kontrolowaną wolność.

Orzeka go sąd wyrokiem na posiedzeniu.

Granice zastosowania W stosunku do sprawcy przestępstwa zagrożonego karą nieprzekraczającą 5 lat pozbawienia wolności (art. 66 k.k. – w brzmieniu ustawy z dnia 27.09.2013 r., która weszła w życie 01.07.2015).

Warunki Sprawca nie był wcześniej karany za przestępstwo umyślne. Wina i szkodliwość czynu nie są znaczne. Okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości. Postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa.

Okres próby Od roku do 3 lat, biegnie od uprawomocnienia się orzeczenia.

Obowiązki orzekane przez sąd obligatoryjnie Umarzając warunkowo postępowanie karne, sąd zobowiązuje sprawcę do naprawienia szkody w całości lub części, a w miarę możliwości obowiązek zadośćuczynienia za doznaną krzywdę lub zamiast obowiązków orzeka nawiązkę.