Maria Antonina Czaplicka (ur. 25 października 1884 w Warszawie, zm. 27 maja 1921 w Bristolu) – polska etnografka, antropolożka i geografka.
W 1915 jako jedna z pierwszych kobiet na kontynencie oraz jedna z pierwszych na świecie obroniła doktorat z antropologii na Uniwersytecie Oksfordzkim.
Życie prywatne W świadectwie naturalizacji zapisano, że przyszła na świat 8 grudnia 1888. W publikacjach podawany jest rok 1886, ale to na nagrobku badaczki umieszczono najbardziej prawdopodobną datę urodzin uczonej, skonsultowaną z jej matką. Maria Czaplicka urodziła się 25 października 1884 na warszawskiej Pradze w zubożałej rodzinie urzędnika kolejowego pochodzenia szlacheckiego, Feliksa Czaplickiego herbu Lubicz, i Marii z Zawiszów. Była trzecim dzieckiem z pięciorga rodzeństwa; siostrą Jadwigi Markowskiej (z domu Czaplickiej), Stanisława Czaplickiego, Gabrieli Szaniawskiej (z domu Czaplickiej) i Mariana Czaplickiego.
Maria Czaplicka, podobnie jak jej przyjaciółka Zofia, córka Wacława Nałkowskiego, mentora Marii z czasów studiów w Towarzystwie Kursów Naukowych, zajmowała się literaturą. W latach 1910–1911 współpracowała z redakcją warszawskiego czasopisma „Odrodzenie”. Publikowała tam swoje wiersze.