thumb|Flaga narodowych bolszewików Narodowy bolszewizm (nazbol) – ruch polityczny łączący w sobie elementy nacjonalizmu i bolszewizmu.
Historia Ruch narodowo-bolszewicki narodził się w latach 20. XX w. wśród rosyjskiej emigracji porewolucyjnej, której część zaczęła skłaniać się ku kompromisowi z bolszewikami (publikacja „Smiena Wiech” 1921)Andrzej de Lazari, Czy Moskwa będzie Trzecim Rzymem? Szkice o nacjonalizmie rosyjskim, Warszawa 1995, s 45-47.. W tym samym okresie w Niemczech na fali oporu przeciw traktatowi wersalskiemu pojawiła się nacjonalbolszewicka grupa „Widerstand” Ernsta NiekischaFranciszek Ryszka: Państwo stanu wyjątkowego. Rzecz o systemie państwa i prawa Trzeciej Rzeszy. Wrocław – Warszawa – Kraków 1974, s. 88, 93.. We Francji Jacques Doriot, do 1934 r. członek KC Francuskiej Partii Komunistycznej, w 1936 r. założył Francuską Partię Ludową (Parti Populaire Francaise), która początkowo głosiła hasła „niezależnego komunizmu” i Frontu Ludowego, by wkrótce przejść na pozycje faszystowskieJerzy Eisler, Od monarchizmu do faszyzmu. Koncepcje polityczno-społeczne prawicy francuskiej 1918-1940, Warszawa 1987, s. 100–105, 170.. We Włoszech Nicola Bombacci, jeden z założycieli Włoskiej Partii Komunistycznej, został usunięty z niej w 1927 r. za skłonność do kompromisu z reżimem faszystowskim;