Soteriologia (z soter – zbawca, logos – słowo) – dział teologii chrześcijańskiej (w katolicyzmie dział teologii dogmatycznej), którego przedmiotem jest zbawienie oraz Jezus Chrystus jako Zbawca. W buddyzmie występuje w mahajanie tłumaczącej proces realizacji stanu Buddy dostępny „czującym istotom”, np. według doktryny jogaczara.
Grecka soteria Soteriologia (grecka soteria) występuje w całej filozofii antycznej greckiej. Soteria jest tym, co dzisiaj nazwalibyśmy zasadą samorealizacji, dobroczynną siłą, która kieruje naszym rozwojem, pomagając nam osiągnąć upragniony cel wyzwolenia, integracji i szczęścia. Mówi się, że sama nazwa Sokrates wywodzi się od soter, co oznacza zbawiciela. Najpełniejsze wyjaśnienie zasady soterycznej znajdujemy w pracach Filona z Aleksandrii (20 p.n.e. – 50 n.e.), które stanowiły syntezę filozofii greckiej i judaizmu. U Pyrona z Elidy (360 p.n.e., zm. ok. 286 p.n.e.), który odwiedził buddyjskie miejsca w Indiach, np. Taksila, podczas kampanii Aleksandra Wielkiego, soteriologia wynika z jego metod, typowych dopiero dla późnej mahajany, tj.