Asyria (akad. māt Aššurki) – starożytne państwo semickie w północnej Mezopotamii istniejące od drugiej połowy III tysiąclecia p.n.e. do pierwszej połowy I tysiąclecia p.n.e.
Nazwa W piśmie klinowym nazwa tego państwa była zapisywana na kilka różnych sposobów. Do najczęściej stosowanych należą formy 100x20px (māt Aš-šurki), 100x20px (māt Aš+šurki) i 100x20px100x20px100x20px (māt Aššur(AŠ)ki)Borger R., Assyrisch-babylonische Zeichenliste, Neukirchen-Vluyn 1978, s. 55..
Historia W historii Asyrii wyróżnia się trzy okresy: staroasyryjski – ok. 2025–1750 p.n.e. średnioasyryjski – ok. 1375–935 p.n.e. nowoasyryjski – 934–612 p.n.e. thumb|Zasięg terytorialny królestwa Szamszi-Adada I (1814-1781 p.n.e.)
Okres staroasyryjski Okres staroasyryjski rozpoczął się ok. 2025 r. p.n.e., w momencie, gdy imperium III dynastii z Ur, kilka lat po objęciu tronu przez Ibbi-Suena, utraciło kontrolę nad swoimi obszarami peryferyjnymi, na których leżało m.in. miasto Aszur. Wkrótce samo Aszur, którym dotychczas zarządzał wybierany przez króla gubernator, zwany „człowiekiem z Aszur” (lú Aššurki) lub „gubernatorem Aszur” (énsi Aššurki), stało się niezależnym miastem-państwem rządzonym przez własnych władców. Władcy ci, członkowie tzw.