thumb|Nagrobek Marii Żmigrodzkiej na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Maria Żmigrodzka (ur. 4 listopada 1922 w Piotrkowie Trybunalskim, zm. 21 lutego 2000 w Warszawie) – polska historyk i krytyk literatury, prof. dr hab. nauk humanistycznych o specjalności historia literatury polskiej.
Życiorys Urodziła się w rodzinie Jerzego Michała Żmigrodzkiego (zm. 1933), adwokata, majora Wojska Polskiego, i Zofii Marii z domu Majewskiej. Ukończyła w 1934 roku szkołę powszechną w Siedlcach. Edukację kontynuowała w Warszawie, gdzie uczęszczała do gimnazjum, a następnie liceum humanistycznegoHanna Macierewicz, Katarzyna Słojkowska, Materiały Marii Żmigrodzkiej (1922–2000) [dostęp 2026-02-16]..
Po wybuchu II wojny światowej, uczęszczała na tajne komplety licealne. W latach 1941–1944 studiowała polonistykę i prawo na tajnym Uniwersytecie Ziem Zachodnich w Warszawie. W czasie okupacji niemieckiej należała do Armii Krajowej, pełniąc funkcję kolporterki i członka patrolu dywersji.