thumb|Przekrój perytecjum z workami thumb|Schemat budowy częściowo zanurzonego w plesze perytecjum porostów:1 – kora górna,2 – warstwa glonów,3 – rdzeń,4 – inwolukrelum,5 – ostiola,6 – peryfizy,7 – parafizy,8 – worki z zarodnikami,9 – ekscypulum
Perytecjum lub otocznia (), w l.mn. perytecja – rodzaj owocnika u grzybów, zazwyczaj o kulistym, gruszkowatym lub butelkowatym kształcie, z otworem na szczycie. Otwór ten nosi nazwę ostioli. Perytecja występują głównie u workowców. Spotykane są w różnego rodzaju typach plech, najczęściej jednak w plechach skorupiastych. Znajdują się na górnej powierzchni plechy i wyglądają jak drobne brodaweczki lub punkciki.
Najczęściej otocznie są zagłębione w splocie wegetatywnych strzępek, czasami jednak mogą wyodrębniać się na zewnątrz od reszty grzybni. Taka wystająca na zewnątrz część perytecjum to egzotecjum. Wnętrze perytecjum wypełnia warstwa rozrodcza zwana hymenium. Znajdują się w niej worki (ascus) przedzielone wstawkami (parafizami). Powstają w nich zarodniki (sporus), zazwyczaj w jednym worku powstaje 8 zarodników.