thumb|upright=1.4|Mitteleuropa na mapie regionów kulturowych Europy Mitteleuropa (z niem. Europa Środkowa) – pojęcie o kilku nakładających się znaczeniach. W najszerszym sensie jest niemieckim odpowiednikiem terminu Europa Środkowa. W sensie historyczno-politycznym oznacza program integracji gospodarczej i politycznej Europy Środkowej pod przywództwem Niemiec, sformułowany w XIX wieku i radykalnie zreinterpretowany podczas I wojny światowej jako projekt podporządkowania regionu Cesarstwu Niemieckiemu. W trzecim znaczeniu, ukształtowanym w latach 80. XX wieku, Mitteleuropa funkcjonuje jako pojęcie kulturowe odwołujące się do wielonarodowej tradycji Austro-Węgier i wspólnej tożsamości narodów Europy Środkowej.
Geneza (XIX wiek) Idea ekonomicznej jedności Europy Środkowej pojawiła się w pierwszej połowie XIX wieku w kontekście debat o Niemieckim Związku Celnym (Zollverein). Friedrich List postulował stworzenie środkowoeuropejskiego bloku gospodarczego opartego na unii celnej obejmującej zarówno państwa niemieckie, jak i Austrię. Po rewolucji 1848 roku austriacki minister handlu opracował projekt rozszerzonej unii celnej obejmującej kraje od Morza Północnego po Adriatyk.