thumb|350px|mapa z zaznaczonym położeniem najważniejszych miast Sumeru w okresie wczesnodynastycznym (ok. 2900-2350 p.n.e.) thumb|fragment sumeryjskiej inskrypcji monumentalnej z Adab, ok. 2600 p.n.e thumb|fragment figurki mężczyzny, być może Lugalkisalsi, króla Uruk, okres wczesnodynastyczny III, odkryta w Adab, zbiory Luwru (AO 10921) Adab – starożytne miasto w Sumerze, obecnie stanowisko archeologiczne Bism(a)ja położone w pustynnym rejonie południowego Iraku, ok. 40 km (25 mil) na wschód od współczesnego miasta Diwanija i ok. 30 km (19 mil) na południowy wschód od starożytnego miasta Nippur.
Identyfikacja stanowiska i wykopaliska Identyfikacji stanowiska ze starożytnym Adab dokonał Edgar James Banks na początku XX wieku na podstawie inskrypcji pochodzących z głównej świątyni. Te nazywały ją E-sar, a taką nazwę nosiła główna świątynia w Adab. Banks przeprowadził pierwsze i jak dotychczas jedyne poważne wykopaliska na stanowisku w latach 1903-04, a ich rezultaty opisał w swej książce (Edgar James Banks, Bismya or The Lost City of Adab, New York and London 1912). Książka ta wciąż pozostaje głównym źródłem informacji o stanowisku.