Mowa osądzająca ma często charakter polemiczny.
Podstawowa klasyfikacja mów osądzających dzieli je na mowy obrończe i mowy oskarżające.
Mowa oceniająca Mowa oceniająca, zwana też demonstratywną lub popisową, obejmuje wszystkie przemówienia dotyczące czasu teraźniejszego, zawierające pochwałę albo naganę osób, rzeczy, problemów, wartości itp.
Pochwała i nagana mogą być wygłaszane bezpośrednio we własnym imieniu, choć często są wyłożeniem poglądów podzielanych przez słuchaczy. Mowy tego rodzaju mają zazwyczaj zastosowanie okolicznościowe, które nie wymaga od słuchaczy konkretnych rozstrzygnięć czy wyborów. Mowa oceniająca często przyjmuje formę panegiryku, spotykaną w najprzeróżniejszych odmianach wypowiedzi pochwalnych.
Podstawowa klasyfikacja mów oceniających dzieli je na mowy pochwalne i mowy krytykujące.
Style mowy Mowa może zostać wygłoszona w jednym z trzech stylów – stylu niskim (), średnim () lub wysokim ().