Od XIX w. następowało stopniowe włącznie symboliki pasterskiej do tradycji kościoła rzymskokatolickiego. Na ligawkach w XIX i XX w., kiedy zaczęła funkcjonować ta nazwa, grali pasterze w celach nawoływania i spędzania bydła na wypas, ostrzegania przed wilkami i innymi dzikimi zwierzętami, a także ogłaszania i przypominania o adwencie oraz towarzyszenia liturgii mszy, zastępując w tym okresie dzwony. Gracze przez cały grudzień każdego dnia o świcie, aż do Bożego Narodzenia, wychodzili przed dom i wykonywali sygnały mające zapowiadać i przypominać ludziom o nadchodzącym święcie. Gra na ligawce miała także znaczenie ochronne, stanowiąc w ludowych wierzeniach element dźwiękowy, który miał za zadanie odpędzać złe moce i zagrożenia. Kiedy sygnały ligawkowe zaczęły być interpretowane przez władze okupacyjne jako sygnały ostrzegawcze, wykorzystywane do porozumiewania się na odległość, do grania zniechęcano, przez co tradycja zaczęła zanikać. Dopiero po II wojnie światowej, kiedy w latach 50. wzrosło zainteresowanie wspieraniem przejawów kultury tradycyjnej, polscy muzykolodzy i propagatorzy, chcący zachować ciągłość tradycji gry na ligawce, rozpoczęli pracę dokumentującą zwyczaj gry w pobliżu domów w okresie adwentu w podlaskich i mazowieckich wsiach.