przesunięć ku czerwieni, widm elektromagnetycznych galaktyk, które w kosmologii wynikają z „puchnięcia” samej przestrzeni, obserwowanego w postaci efektu Dopplera.
Przyszłość Wszechświata Różne teorie próbują wyjaśnić losy Wszechświata, zarówno bezpośrednio po Wielkim Wybuchu jak i te, które dopiero nastąpią.
Wszechświat zamknięty Teoria Wszechświata zamkniętego zakłada, że ekspansja Wszechświata nie jest nieskończona.
W teorii wszechświata zamkniętego, Wszechświat miałby powstać w Wielkim Wybuchu, co miało spowodować jego gwałtowne rozszerzanie się, następnie zwolnienie, zatrzymanie się, aż w końcu kurczenie się. Teoria ta zakłada, iż materii jest na tyle dużo, aby powstrzymać dalszą ekspansję Wszechświata, co doprowadzi do „ześlizgnięcia” się całej materii Wszechświata w grawitacyjną pułapkę, jaką jest czarna dziura. Taki twór zawierający w sobie całą materię, energię, czas i przestrzeń Wszechświata byłby bardzo podobny do osobliwości, jaka istniała tuż przed Wielkim Wybuchem. Takowy stan miałby się utrzymać wiecznie.
Jako pewne rozszerzenie teorii wszechświata zamkniętego można uznać teorię Wszechświata pulsującego.