Miłość i odpowiedzialność – studium etyczne miłości i małżeństwa autorstwa ks. bp. Karola Wojtyły. Pierwsze wydanie zostało przygotowane staraniem Towarzystwa Naukowego KUL w Lublinie w 1960 roku. Książkę wznawiano w Polsce; wydano też w innych krajach, jak: USA, Niemcy, Włochy, Hiszpania, Francja, Rosja i Japonia.
Okoliczności powstania książki Impulsem dla młodego profesora KUL-u do napisania książki były wykłady z etyki, które prowadził w latach 50. Obok rozmów ze studentami przy okazji wykładów, ks. Wojtyła zebrał grupę ok. 20 młodych, którzy zaczęli mówić o sobie Rodzinka. Spotykali się na modlitwie, dyskusjach filozoficznych, pomocy niewidomym i chorym. Grupa urosła później do ok. 200 osób, a ich działalność poszerzyła się o wakacyjne wyprawy kajakowe i narciarskie. Te spotkania i dyskusje z młodymi dały Wojtyle materiał do napisania książki. Miłość i odpowiedzialność jest zatem owocem konfrontacji życia i refleksji intelektualnej. Tego, co objawiło się w wyniku rozmów o doświadczeniach osobistych młodych ludzi, w ich świadectwach o miłości, i pewnych pojęć i twierdzeń natury filozoficznej i teologicznej.