Zwiększa różnorodność w organizacjach, co zwiększa ich efektywność Wiele badań wskazuje na pozytywne efekty różnorodności w organizacjach. Bezpośrednie badania wpływu akcji afirmatywnej na efekty zewnętrzne płynące z różnorodności na uniwersytetach również sugerują, że takie efekty mogą być obecne. Shweder wysunął w związku z tym nawet propozycję, aby stosować pewną akcję afirmatywną zachęcającą słabo reprezentowane osoby o poglądach konserwatywnych do naborów na wydziały psychologiczne.
Argumenty przeciw Wśród spotykanych możliwych negatywnych skutków akcji afirmatywnej wymienia się między innymi następujące:
Zbyt duże lub niedopasowane preferencyjne traktowanie mniejszości szkodzi zarówno jej, jak i reszcie społeczeństwa Często spotykanym argumentem przeciwko akcji afirmatywnej jest tzw. hipoteza niedopasowania (ang. mismatch hypothesis), według której takie rozwiązania są szkodliwe, ponieważ wprowadzają na uczelnie niewystarczająco dobrych kandydatów, którzy radzą sobie gorzej, co sprzyja utrzymaniu istniejących nierówności i stereotypów. Analizy ekonometryczne poświęcone tej hipotezie potwierdzają tę możliwość, i konkludują, że dane empiryczne które pozwalałyby jednoznacznie rozstrzygnąć tę kwestię są niedostępne.