Nadwrażliwość pokarmowa, nietolerancja pokarmowa (dawniej: niepożądane reakcje po spożyciu pokarmu) – nieprawidłowa reakcja organizmu na pokarmy, które dla zdrowych osób są nieszkodliwe. Obejmuje alergie pokarmową, która stymuluje działanie systemu odpornościowego i nietolerancję pokarmową, która nie stymuluje działania systemu odpornościowego.
Reakcje nadwrażliwości pokarmowych można podzielić ze względu na mechanizm powstawania: immunologiczny reakcje IgE-zależne (typ I nadwrażliwości) reakcje IgE-niezależne (typy II–IV) nieimmunologiczny (nietolerancja pokarmowa).
Alergie pokarmowe
Nietolerancja pokarmowa IgG-zależna W przypadku nadwrażliwości typu III kompleksy immunologiczne aktywują układ dopełniacza, co prowadzi m.in. do powstania stanu zapalnego. Gromadzące się w miejscu zapalenia komórki systemu odpornościowego uwalniają wolne rodniki tlenowe i inne substancje, mogące uszkadzać prawidłowe tkanki. Mechanizmy te są korzystne, gdy uruchamiane są przez antygeny organizmów zakaźnych i prowadzą do zwalczenia infekcji. Te same mechanizmy mogą przynosić szkody, gdy skierowane są przeciwko własnym tkankom (autoimmunizacja), lub przeciwko egzogennym substancjom, które same nie stanowią zagrożenia dla prawidłowego funkcjonowania organizmu – np.