Do zapłodnienia dochodzić może jeszcze w zarodni lub na zewnątrz, po wyrzuceniu makrospory z rozwiniętym w jej ścianach gametofitem. Zarodek rozwijając się tworzy suspensor sięgający w głąb gametofitu, przez który jest odżywiany. Powstaje także stopa i wyrastające na zewnątrz – korzeń pierwotny i zawiązek pędu z dwoma liśćmi zarodkowymi. U niektórych gatunków widliczek suspensor wciąga rozwijający się zarodek w głąb obfitującego w składniki odżywcze gametofitu żeńskiego.
Ekologia Większość gatunków to rośliny naziemne, choć należą tu także hemiepifity i epifity (np. S. oregana). Najczęściej spotykane są w cienistych lasach strefy równikowej, zwykle nizinnych i w niższych położeniach górskich, często w lukach w drzewostanie, ale rosną także w górach i na pustyniach. Na tych ostatnich kilka gatunków przyjmuje postać tzw. zmartwychwstanek – rośliny silnie wysychają i zwijają się w porze suchej, szybko wchłaniają wodę, gdy ta jest dostępna, zielenią się i rozpościerają pędy. Kilka gatunków z południowej Afryki i Australii to w podobnych warunkach rośliny roczne, przeżywające okres suchy w postaci zarodników. Na alkalicznych siedliskach mokradłowych występuje m.in. widliczka ostrozębna S. selaginoides, na mokradłach na Hawajach rośnie tamtejszy endemit S. deflexa.