Przedstawił nie tylko dzieje tego ostatniego „odwrotu”, ale przede wszystkim rozbudował florencką tradycje kulturalną o sztukę średniowiecza i etruską.

Koncepcja historii sztuki jako historii artystów Vasari pojmował historię jako relację o ludziach i ich działaniu. Twórczość artystyczna związana była z biografią artysty i jego środowiskiem. Dzieło traktuje jako twór określonego artysty, powstały na podstawie jego osobowości i posiadanego doświadczenia. Dzieło jest więc odzwierciedleniem jego wnętrza i nie może być traktowana w oderwaniu od niego. Istnieje ścisły związek między generalną tezą historyczną a historią szczegółową (we wstępie Vasari pokazuje tło historyczne, natomiast we właściwej biografii opisuje już historię szczegółową).

Kluczem do zrozumienia założeń Vasariego jest tekst Vipery „O pisaniu żywotów sławnych mężów”, w którym wyłożył sposób pisania biografii. Przedmiotem biografii według niego jest opis życia i działalność wybitnej jednostki, a celem – wyjaśnienie pobudek jego postępowania oraz wydobycie odpowiednich wniosków dla czytelnika. Interesowały go fakty, które obrazowały charakter danej osoby oraz jej postawę: zewnętrzne – związane z naturą i wewnętrzne – związane z rozumem człowieka, który jest w stanie zapanować nad naturalnymi zdolnościami.