Podstawy prawne W Polsce po raz pierwszy obowiązek szkolny wprowadziła w Księstwie Warszawskim Izba Edukacji Publicznej w 1808 r. W 1961 r. w szkole podstawowej wprowadzono ośmioletni program nauczaniaUstawa z dnia 15 lipca 1961 r. o rozwoju systemu oświaty i wychowania ().. Zasadnicze zmiany w systemie wprowadzono w 1999 i 2017 roku.
Zgodnie z art. 70 ust. 1 Konstytucji RP każdy człowiek przebywający na terytorium Polski ma prawo do nauki. Nauka elementarna na mocy przepisów prawa jest obowiązkowa po osiągnięciu w przedszkolu gotowości (dojrzałości) szkolnej przez dzieci od 7. roku życia do ukończenia szkoły podstawowej. Status instytucji obowiązkowych mają jedynie szkoły podstawowe.
Ustrój systemu oświaty został uregulowany w czterech podstawowych ustawach: ustawie z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela () ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe ustawie z dnia 12 kwietna 2019 r. o opiece zdrowotnej nad uczniami ()