wspominany 2 czerwca), który wspólnie z biskupami nadaremnie przekonywał rządzącego by ten nie zakłócał kościelnego pokoju. Teofilakt był obecny na rokowaniach imperatora z patriarchą, demaskując przy tym heretyków, przepowiedział Leonowi V szybką zagładę. Za śmiałe proroctwo oświeciciel był zesłany do twierdzy Strowil (w Azji Mniejszej). Tu pozostawał on trzydzieści lat do samego zgonu, który miał miejsce około 845 roku.
Po przywróceniu kultu ikon w 847 roku, przy cesarzowej świętej Teodorze (842 - 855; + 867, wspominana 11 lutego) i synu jej Michale, święte relikwie biskupa Teofilakta zostały przeniesione do Nikomedii.
Tak o świętym wspomina się w Rzymskim Martyrologium: W Nikomedii św. Teofila, Biskupa, który za obronę obrazów Świętych został zesłany na wygnanie, gdzie też zakończył żywot.
Liturgiczne wspomnienie tego świętego w tradycji zachodniej przypada na 7 marca, we wschodniej dzień później (8 marca).
Ikonografia Na ikonach święty przedstawiany jest w tradycyjnym typie świętego biskupa, zazwyczaj w czerwonych liturgicznych szatach, często ozdobionych dużymi krzyżami. Ma dosyć długą, siwą brodę, zakończoną pięcioma kosmykami, a w niektórych ujęciach dużą łysinę czołową. Zazwyczaj prawą dłonią błogosławi, w lewej trzyma Ewangelię.
Liturgika Tropar św.