Mechanizm tworzenia się zależności magicznych jest w stanie wyjaśnić niektóre nieracjonalne zachowania ludzi, traktowane zwykle jako objawy choroby psychicznej lub innych zaburzeń. Człowiek może nauczyć się wierzyć, że od jego śpiewu zależy wschód słońca. Każdego dnia o poranku może wychodzić na balkon swojego mieszkania o 3:30 rano i śpiewać na cały głos. W jego przekonaniu inaczej doszłoby do zamarznięcia całej Ziemi.

Zależności magiczne mogą pojawiać się w różnych sytuacjach, nie tylko jako zabobony i choroby psychiczne. Wiele ludów plemiennych wznosi modły do bóstw o deszcz lub zesłanie klęski na wroga, człowiek może nauczyć się wierzyć, że życzliwość ludzi zależy od zamożności lub miejsca zajmowanego w hierarchii społecznej, a układ gwiazd decyduje o tym, jaki charakter będzie mieć nowo narodzone dziecko. W niektórych przypadkach nie jesteśmy w stanie rozstrzygnąć, czy nasze przekonania są racjonalne, czy należą do zależności magicznych. Pewne ludzkie zachowania są związane z tym, w jakie zależności się wierzy, a nie z tym, czy te zależności rzeczywiście zachodzą (do nich należy modlitwa).

Zobacz też myślenie magiczne post hoc ergo propter hoc kulty cargo

Bibliografia Philip G. Zimbardo, F.L. Ruch Psychologia i życie. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1994.

Kategoria:Behawioryzm