Litwini odróżniali też Litwę od Rusi, a Litwinów od Rusinów, co pokazuje układ pokojowo-handlowy z 1338 r. zawarty w Wilnie między wielkim księciem litewskim Giedyminem i jego synami a mistrzem Zakonu Kawalerów Mieczowych Everhardem von Monheim:
Za Litwinów do XV wieku należy zatem określać mieszkańców Litwy właściwej w rozumieniu rozdziału Pojęcie narodowości w czasach dawnych, a więc bojarstwo litewskie, a po 1413 roku w związku z unią horodelską – szlachtę litewską.
Zmiana znaczenia terminu „litewski” w XIV–XVI wieku
W okresie tym Wielkie Księstwo Litewskie wchłonęło ogromne obszary ziem ruskich niż ten panujący na Litwie właściwej (Żmudź i Auksztota). Efektem tych podbojów była kulturalna litewskiej warstwy feudalnej. Znajomość języka litewskiego wraz z dialektem żmudzkim . Litewskie rody książęce posługiwały się językiem ruskim, wiele z nich przyjęło wyznanie prawosławne, a na rzecz rusko-prawosławnej obyczajowości. Termin „litewski” w owym okresie oznaczał zarówno litewski (w węższym sensie etnograficznym auksztocko-żmudzkim) . Podczas chrztu Litwy Jagiełło próbował dokonać rozdziału pomiędzy rdzennymi Litwinami a ludnością ruską, ponieważ jedynie tym pierwszym nakazywał przyjąć chrzest w obrządku rzymskim.