Rosyjski historyk Aleksandr Gurjanow zauważa, że motyw dość jasno i wyczerpująco podany jest we wniosku Berii do KC WKP(b): niezbędne jest wykonanie kary śmierci na polskich oficerach, policjantach etc., ponieważ «…все они являются закоренелыми, неисправимыми врагами советской власти…» („wszyscy oni są zatwardziałymi, niepoprawnymi wrogami władzy sowieckiej”)Aleksandr Gurjanow История катынской лжи. Przytoczony cytat pochodzi z artykułu Gurjanowa, w którym z kolei nie był on wiernie podany tak jak było to sformułowane we wniosku, gdy w nim widnieje określenie "Все они являются заклятыми врагами советской власти ..."..
Kwestia możliwej współpracy NKWD i Gestapo