Ilja Walerjewicz Kowalczuk, (ur. 15 kwietnia 1983 w Kalininie) – rosyjski hokeista, reprezentant Rosji, pięciokrotny olimpijczyk, działacz hokejowy.
Kariera klubowa
Wychowanek Spartaka Moskwa. Został pierwszym Rosjaninem w historii wybranym z numerem 1 w drafcie NHL. Od 2010 zawodnik klubu NHL New Jersey Devils. W lipcu klub zawarł z nim 17-letnią umowę opiewającą na 102 mln dolarów, jednak kilka dni później władze NHL umowę z uwagi na to, że jej wysokość omija tzw. czapkę płac ligi (salary cap). Następnie zapis umowy został skorygowany i we wrześniu 2010 Kowalczuk podpisał kontrakt na 15 lat o wartości 100 mln dolarów. Od września 2012 do stycznia 2013 roku na okres lokautu w sezonie NHL (2012/2013) w klubie SKA Sankt Petersburg (został mianowany także kapitanem drużyny). W styczniu 2013 wystąpił w Meczu Gwiazd KHL i był w nim kapitanem drużyny Zachodu. W lipcu 2013 niespodziewanie oświadczył, że odchodzi z zespołu Devils i opuszcza ligę NHL powracając do Rosji. W amerykańskim klubie występował z numerem 17. Kilka dni później podpisał czteroletnią umowę ze SKA Sankt Petersburg. W rosyjskim zespole otrzymał numer 17 (z takim samym gra w reprezentacji Rosji) i został mianowany kapitanem drużyny. Został wybrany do Meczu Gwiazd KHL 2014 z największą ilością głosów w plebiscycie i został kapitanem drużyny Zachodu.