Spas – kozacka sztuka walki i sposób przeżycia w ekstremalnych warunkach środowiskowych. Pierwsza pisemna wzmianka o sztuce walki Spas pochodzi z 1989 roku. W czasopiśmie "Техника молодежи" №2 z 1989 roku Leonid Bezkłubyj opublikował pod pseudonimem "Leonid Bez" artykuł zatytułowany "Интерес моей мысли". Opisuje w nim proces szkolenia w tej sztuce walki, który przechodził pod okiem swego dziadka około 35 lat przed publikacją tekstu (co sugeruje, iż proces przekazania wiedzy zaczął się około roku 1954). Cenzura radziecka usunęła z pierwotnej wersji artykułu wzmianki o tym, iż Spas był sztuką walki kozaków zaporoskich.

Spas kozacki polegał na walce wręcz (kopnięcia, zapasy, uderzenia rękoma) i z wykorzystaniem broni białej (szabla, kij i inne), a także palnej. Wywodził się z technik wykorzystywanych przez zaporoskich kozaków, zwiadowców, płastunów.