230px|thumb|Borys Sawinkow (z lewej) na procesie pokazowym w Moskwie, sierpień 1924. Z prawej, pod ścianą siedzi Wiaczesław Mienżynski, szef OGPU. Sądowi przewodniczy Wasilij Ulrich Wiaczesław (Wiesław) Rudolfowicz Mienżynski (Menżyński/Mężyński, ros. Вячеслав Рудольфович Менжинский, ur. w Petersburgu, zm. 10 maja 1934 w Gorkach pod Moskwą) – wysoki funkcjonariusz sowieckiej policji politycznej i bezpieczeństwa, zastępca szefa CzeKa Feliksa Dzierżyńskiego, szef Zjednoczonego Państwowego Zarządu Politycznego OGPU w latach 1926–1934. Z pochodzenia Polak.
Życiorys Urodzony ze strony ojca w rodzinie szlacheckiej polskiego pochodzenia, wyznania katolickiego, a ze strony matki (Maria Szakiejewa, córka inspektora Szkoły Kawaleryjskich Junkrów) – pochodzenia rosyjskiego. Jego ojciec Rudolf Menżyński (ur. 1838, zm. po 1914) był wykładowcą historii m.in. w elitarnym petersburskim Korpusie Paziów, miał, prócz Wiesława, jeszcze czwórkę dzieci: Aleksandra, Annę, Ludmiłę i Wierę (dwie ostatnie były również związane z ruchem rewolucyjnym).
Według historyka Pawła Wieczorkiewicza był Żydem, chociaż przez samych Rosjan traktowany był jako Polak, gdyż posługiwał się na co dzień językiem polskim, podobnie jak inni Żydzi z KongresówkiKrwawy Feliks. Seria: Za Obce Pieniadze (film dokum.). TVP Historia. 2008.