mały|Książka rękopiśmienna z XIII wieku Kodykologia (od , a to z , dop. codicis – kodeks i – słowo) − dyscyplina naukowa zajmująca się badaniem ksiąg rękopiśmiennych. powstałych do początku XVI w. (tj. do momentu wyparcia przez książki drukowane)..
Historia Kodykologia jako dyscyplina jest stosunkowo młoda, pomimo długiej tradycji badania rękopisów. Na przestrzeni dziejów różni badacze tworzyli jej podwaliny.
W XV w. powstały dwa dzieła, wydane pod tym samym tytułem: De laude scriptorium, zawierające pochwałę książki rękopiśmiennej i pracy kopistów. Jedno – autorstwa Jeana Gersona (1363–1429), paryskiego teologa, drugie – opata klasztoru benedyktynów ze Sponheim Johanna Trithemiusa (1462–1516)..
XVI i XVII w. to czas sporów, toczących się między filologami i teologami, które przyczyniły się do rozwoju metod krytycznego opracowania rękopisów. W XVII w. powstały dwa ugrupowania: bollandystów i maurynów. Pierwsi gromadzili rękopisy i odpisy zabytków hagiograficznych, określali ich pochodzenie oraz czas powstania. Drudzy prowadzili prace badawcze i studia historyczne. Jean Mabillon (1632–1707), przedstawiciel maurynów, stworzył podstawy analizy krytycznej wytworów rękopiśmiennych.